برگشتن به علوم تغذیه

دانلود پایان نامه ارشد : بررسي تأثير مكمل ياري كلسيم بر پروفايل ليپيدي زنان مبتلا به اضافه وزن يا چاقي

۵,۵۰۰ تومان

Continue Shopping
دسته: برچسب: , , , , , , , , , , , , ,

توضیحات

دانلود پایان نامه ارشد : بررسي تأثير مكمل ياري كلسيم بر پروفايل ليپيدي زنان مبتلا به اضافه وزن يا چاقي

150ص

 

 

فهرست مطالب

عنوان

مقدمه………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

اهداف و فرضيات………………………………………………………………………………………………………………………………

هدف اصلي………………………………………………………………………………………………………………………………………..

اهداف ويژه……………………………………………………………………………………………………………………………………….

هدف كاربردي…………………………………………………………………………………………………………………………………..

فرضيات…………………………………………………………………………………………………………………………………………….

جدول متغيرها…………………………………………………………………………………………………………………………………..

فصل اول: كليات……………………………………………………………………………………………………………………………….

مقدمه‌اي بر كلسيم…………………………………………………………………………………………………………………………….

نياز (DRI) و مسموميت………………………………………………………………………………………………………………….

مهمترين عملكردهاي كلسيم………………………………………………………………………………………………………………

منابع غذايي و دريافت……………………………………………………………………………………………………………………….

ارتباط دريافت پائين كلسيم با بيماري های مزمن…………………………………………………………………………….

استئوپورز…………………………………………………………………………………………………………………………………………

فشارخون بالا……………………………………………………………………………………………………………………………………

سنگ كليه………………………………………………………………………………………………………………………………………….

سرطان………………………………………………………………………………………………………………………………………………

ليپيدهاي خون…………………………………………………………………………………………………………………………………..

تري آسيل گليسرول ها (تري گليسريدها)…………………………………………………………………………………………

كلسترول…………………………………………………………………………………………………………………………………………..

ليپوپروتئين‌ها……………………………………………………………………………………………………………………………………

متابوليسم ليپوپروتئين‌ها………………………………………………………………………………………………………………….

بيماري‌هاي قلبي- عروقي (CHD) و ارتباط آن با ليپيدها، ليپوپروتئين‌ها و آپوليپوپروتئين‌ها……..

DRI كلسيم بزرگسالان مرد و زن…………………………………………………………………………………………………..

محدوده طبيعي ليپيدها، ليپوپروتئين‌ها و آپوليپوپروتئين‌هاي اندازه‌گيري شده……………………………….

فصل دوم: مروري بر پژوهش‌هاي پيشين……………………………………………………………………………………..

ارتباط كلسيم با ليپيدها و ليپوپروتئين‌ها…………………………………………………………………………………………

ارتباط كلسيم با وزن و بعضی نمایه های چربی بدن………………………………………………………………………

فصل سوم: مواد و روش‌ها……………………………………………………………………………………………………………..

نوع پژوهش………………………………………………………………………………………………………………………………………

افراد مورد مطالعه……………………………………………………………………………………………………………………………..

معيارهاي ورود به مطالعه………………………………………………………………………………………………………………..

معيارهاي خروج از مطالعه………………………………………………………………………………………………………………..

برآورد حجم نمونه…………………………………………………………………………………………………………………………….

نمونه‌يابي………………………………………………………………………………………………………………………………………….

نحوه انجام پژوهش…………………………………………………………………………………………………………………………..

مكمل كلسيم و دارونما……………………………………………………………………………………………………………………..

اندازه گيري محتواي كلسيم كپسول‌ها………………………………………………………………………………………………

اندازه‌گيري‌هاي تن سنجي…………………………………………………………………………………………………………………

نمونه‌هاي خون………………………………………………………………………………………………………………………………….

اندازه‌گيري ليپيدها و ليپوپروتئين‌ها…………………………………………………………………………………………………

اندازه‌گيري آپوليپوپروتئين‌ها……………………………………………………………………………………………………………

تجزيه و تحليل آماري……………………………………………………………………………………………………………………….

محاسبه كلسيم و انرژي رژيم غذايي…………………………………………………………………………………………………

ملاحظات اخلاقي………………………………………………………………………………………………………………………………..

فصل چهارم: يافته‌ها…………………………………………………………………………………………………………………………

ميانگين و انحراف معيار متغيرهاي زمينه‌اي گروه مكمل كلسيم و دارونما پيش از مداخله……………..

ميانگين و انحراف معيار متغيرهاي چربي بدن گروه مكمل كلسيم و دارونما پيش از مداخله………….

ميانگين و انحراف معيار دريافت انرژي و كلسيم گروه مكمل كلسيم و دارونما پيش از مداخله………

ميانگين و انحراف معيار پروفايل ليپيدي گروه‌ مکمل کلسیم و دارونما پيش از مداخله…………………..

مقايسه ميانگين‌هاي وزن، BMI و شاخص‌هاي چربي بدن پيش و پس از مداخله در گروه مكمل كلسيم

مقايسه ميانگين‌هاي وزن، BMI و شاخص‌هاي چربي بدن پيش و پس از مداخله در گروه مكمل دارونما

مقايسه ميانگين هاي ليپيدها، ليپوپروتئين‌ها و آپوليپوپروتئين‌ها پيش و پس از مداخله در گروه مكمل كلسيم

مقايسه ميانگين هاي ليپيدها، ليپوپروتئين‌ها و آپوليپوپروتئين‌ها پيش و پس از مداخله در گروه دارونما

مقايسه ميانگين‌هاي متغيرهاي چربي بدن گروه مكمل كلسيم و دارونما پس از مداخله…………………..

مقايسه ميانگين‌هاي پروفايل ليپيدي گروه‌ مکمل کلسیم و دارونما پس از مداخله……………………………

جمع‌بندي نتايج………………………………………………………………………………………………………………………………….

فصل پنجم: بحث………………………………………………………………………………………………………………………………

مقايسه گروه های مكمل كلسيم و دارونما در ابتدای مطالعه…………………………………………………………….

تأثير مكمل ياري كلسيم بر ليپيدها، ليپوپروتئين‌ها و آپوليپوپروتئين‌ها………………………………………….

تأثير مكمل ياري بر وزن و چربي بدن…………………………………………………………………………………………….

پيشنهادات………………………………………………………………………………………………………………………………………..

پیوست و ضمائم…………………………………………………………………………………………………………………………….

چكيده انگليسي………………………………………………………………………………………………………………………………..

منابع و ماخذ……………………………………………………………………………………………………………………………………

 

 

چکیده:

مقدمه: امروزه اضافه وزن و چاقی به شکل اپیدمی جهانی درآمده است. این بیماری از عوامل مهم مرتبط با اختلال لیپیدها و لیپوپروتئین های سرم است و همه آنها از عوامل خطرساز بیماریهای قلبی-عروقی (که خود اولین علت مرگ و میر است)، محسوب می شوند. شواهدی وجود دارد مبنی بر اینکه دریافت بالای کلسیم می تواند تاثیری مطلوب بر لیپیدها و لیپوپروتئین های سرم داشته و نیز موجب کاهش وزن شود. هدف از این مطالعه، بررسی تاثیر مکمل یاری کلسیم به مقدار 1 گرم در روز و به مدت 30 روز بر پروفایل لیپیدی و بعضی نمایه های چربی بدن در زنان مبتلا به اضافه وزن یا چاقی بود.

مواد و روشها: این پژوهش به روش کارآزمایی بالینی تصادفی شده دوسوکور انجام گردید. چهل و چهار زن غیریائسه (سن: 6±25  سال) مبتلا به اضافه وزن یا چاقی (kg/m2 25≤BMI ) به مدت 30 روز 1000 میلی گرم مکمل کلسیم عنصری به شکل کربنات کلسیم (24=n) یا دارونما (20=n) دریافت کردند. نمونه خون پس از حداقل 12 ساعت ناشتا و اندازه های تن سنجی شامل وزن، قد و چربی زیر پوستی در 4 نقطه قبل از شروع مداخله و پس از آن گرفته شد. BMI از تقسیم وزن بر مربع قد و درصد چربی بدن با استفاده از مجموع چربی های زیر پوستی در 4 نقطه برآورد شد. کلسترول تام، کلسترول HDL و تری گلیسرید به روش آنزیماتیک و آپولیپوپروتئینهای A-Ι و B به روش Nephelometry اندازه گیری شدند. کلسترول LDL با استفاده از فرمول  Freidwald و کلسترول VLDL یک پنجم TG محاسبه شد. مقدار دریافت انرژی و کلسیم غذا با استفاده از 3 روز یادآمد 24 ساعته خوراک محاسبه شد. تجزیه و تحلیل داده ها با استفاده از نرم افزارش آماری SPSS (ویرایش 9) انجام شد. آزمون های آماری به صورت دودامنه انجام و مقدار P کمتر از 05/0 از نظر آماری معنی دار در نظر گرفته شد.

یافته ها: تفاوت معنی داری بین مشخصات پایه، دریافت انرژی، کلسیم و همچنین پروفایل لیپیدی بین دو گروه پیش از مداخله مشاهده نشد. TG، کلسترول تام، کلسترول LDL و کلسترول VLDL در هر دو گروه افزایش و کلسترول HDL کاهش نشان داد اما، از نظر آماری افزایش TG وکلسترول VLDL تنها در گروه مکمل کلسیم و افزایش کلسترول تام تنها در گروه دارونما معنی دار بود. افزایش کلسترول LDL و کاهش کلسترول HDL در هر دو گروه معنی دار بود. لازم به ذکر است تفاوت معنی داری بین هیچ کدام از متغیرها بین گروهها در انتهای مداخله مشاهده نشد.

نتیجه گیری: بر اساس یافته های این مطالعه هرچند مکمل کلسیم تاثیری پیشگیری کننده بر افزایش کلسترول تام نسبت به دارونما نشان داد، اما با توجه به تغییرات آپولیپوپروتئین B، احتمالا موجب کاهش اندازه ذرات LDL شده است. همچنین با توجه به افزایش معنی دار TG در گروه مکمل کلسیم، در مجموع به نظر نمی رسد مصرف مکمل کلسیم تاثیر مطلوب بر پروفایل لیپیدی زنان مبتلا به اضافه وزن یا چاقی داشته باشد. افزون بر آن هر چند مکمل کلسیم کاهشی معنی دار در وزن و BMI نسبت به گروه دارونما نشان داد اما نتوانست درصد چربی بدن را به شکل معنی دار کم کند. با توجه به اینکه تفاوت معنی داری در متغیرهای مورد مطالعه بین گروهها در انتهای مداخله وجود نداشت، به طور کلی تاثیر مطلوب قابل توجهی از دریافت مکمل کلسیم در زنان مبتلا به اضافه وزن یا چاقی مشاهده نشد.

 

 

 

مقدمه:

امروزه، اضافه وزن و چاقي (به ترتيب نمايه توده بدني  يا BMI بين  9/29-25 و  30  كيلوگرم بر متر مربع (1 )) به شكل اپيدمي جهاني در آمده است، تا جايي كه سازمان جهاني بهداشت (WHO ) واژه    “globesity”را براي آن در نظر گرفته است. اپيدمي چاقي به جوامع صنعتي و پيشرفته محدود نبوده و تخمين زده مي‏شود كه بيش از  115ميليون نفر در كشورهاي در حال توسعه از مشكلات مربوط به چاقي رنج مي‏برند (2). براي نمونه، در يك مطالعه ملي در زنان  60-40 ساله شهري ايران، در 9/38% اضافه وزن و 9/27% چاقي مشاهده شده است (3).

علاوه بر چاقي، هيپرليپيدمي نيز از مهمترين عوامل خطرساز بيماري‏هاي قلبي – عروقي   است (4) که خود اولين علت مرگ و مير شناخته شده است(5). نكته قابل توجه اينكه چاقي، خود يك عامل خطرساز براي هيپرليپيدمي بوده و هر ساله در كشورهاي مختلف هزينه‏هاي هنگفتي صرف كنترل و درمان چاقي و بيماري‏هاي مرتبط با آن از جمله هيپرليپيدمي مي‏شود كه اهميت پيشگيري و درمان ارزان‏تر آن را بيشتر مي‏كند. براي مثال هزينه‏هاي ملي مربوط به تشخيص، درمان و مديريت اضافه وزن، چاقي و بيماري‏هاي مربوطه در ايالات متحده 5/78 ميليارد دلار در سال  1998تخمين زده شده است (6).

بيش از  20سال پيش، از آناليز داده‏هاي اولين بررسي ملي سلامت و تغذيه(NHANES-I) آمريكا (7و8) ارتباط معكوس بين دريافت كلسيم و وزن گزارش شد. مطالعه  NHANES-III(9) و مطالعات مقطعي بعدي نشان دادند كه افزايش دريافت  كلسيم با  BMIو وزن پايين‏تر (10و11)، چربي تام بدني كمتر (15-12، 7)، چربي شكمي كمتر (16، 13،12، 7)، محيط كمر كمتر ( 17و 7 ) و حتي برگشت وزن كمتر پس از رژيم‏هاي كاهش وزن (18و12) همراه بوده و اين تاثيرات در سنين كمتر از 18 سال نيز مشاهده مي‏شود (23-19).

علاوه بر روش‏هاي معمول در كاهش وزن و كاهش ليپيدهاي خون مثل رژيم درماني، ورزش، داروها شواهدي وجود دارد مبني بر اينكه كلسيم مي‏تواند در تنظيم چربي‏هاي بدن و چربي‏هاي خون نقش داشته باشد. بعضي مطالعات نشان داده‏اند كه افزايش دريافت كلسيم با كلسترول LDLكمتر (29-24)، كلسترول تام كمتر(30، 28، 27، 7)، نسبت كلسترول تام به كلسترول HDL كمتر (7)، نسبت كلسترول LDL/HDL كمتر(29)، نسبت كلسترول HDL/LDL بالاتر (31)، آپوليپوپروتئين Bكمتر(32، 26، 25)،  نسبتI                     ApoA-I/ApoBبيشتر(32) و تري‏گليسريد كمتر (30) همراه است. در عين حال بعضي مطالعات اين تاثيرات، و يا بخشي از آنها را تأييد نكرده‏اند (38- 37، 24، 16، 14).

مطالعه ملي انجام شده در سال 81-1379 در ایران (35) نشان داده است كه ميانگين دريافت  كلسيم در ايران594 میلی گرم است اين در حالي است كه ميانگين نياز1036 میلی گرم بوده و به اين ترتيب میانگین دريافت كلسيم در ايران زير %70 نيازمندی است. با توجه به اطلاعات موجود اين فرضيه شكل مي‏گيرد كه شايد با افزايش دريافت  كلسيم از طريق مكمل ياري بتوان پروفايل ليپيدي افراد مبتلا به اضافه وزن يا چاقي را بهبود بخشيد، بنابراين هدف از اين مطالعه، بررسي تأثير مكمل  1000ميلي گرمي كلسيم بر پروفايل ليپيدي زنان غير يائسه مبتلا به اضافه وزن يا چاقي طي 30 روز بود.

 

 

 

 

اهداف و فرضيات:

 هدف اصلي:

بررسي تأثير مكمل ياري كلسيم بر پروفايل ليپيدي زنان مبتلا به اضافه وزن يا چاقي.

 

اهداف ويژه:

– بررسي تأثير مكمل ياري  كلسيم بر “كلسترول تام” سرم زنان مبتلا به اضافه وزن يا چاقي.

– بررسي تأثير مكمل ياري  كلسيم بر “کلسترول  “LDLسرم زنان مبتلا به اضافه وزن يا چاقي.

– بررسي تأثير مكمل ياري  كلسيم بر” کلسترول  “HDLسرم زنان مبتلا به اضافه وزن يا چاقي.

– بررسي تأثير مكمل ياري  كلسيم بر” کلسترول  “VLDLسرم زنان مبتلا به اضافه وزن يا چاقي.

– بررسي تأثير مكمل ياري  كلسيم بر “تري گليسريد” سرم زنان مبتلا به اضافه وزن يا چاقي.

– بررسي تأثير مكمل ياري  كلسيم بر” “ApoAI سرم زنان مبتلا به اضافه وزن يا چاقي.

– بررسي تأثير مكمل ياري  كلسيم بر” “ApoB سرم زنان مبتلا به اضافه وزن يا چاقي.

– بررسي تأثير مكمل ياري  كلسيم بر “نسبت كلسترول  “LDL/HDLسرم زنان مبتلا به اضافه وزن يا چاقي.

– بررسي تأثير مكمل ياري  كلسيم بر “نسبت “ApoA-I/ApoBسرم زنان مبتلا به اضافه وزن يا چاقي.

– بررسي تأثير مكمل ياري  كلسيم بر ” وزن ” زنان مبتلا به اضافه وزن يا چاقي.

– بررسي تأثير مكمل ياري  كلسيم بر ” چربی زیر پوستی ” زنان مبتلا به اضافه وزن يا چاقي.

– بررسي تأثير مكمل ياري  كلسيم بر” “BMIزنان مبتلا به اضافه وزن يا چاقي.

 

هدف كاربردي:

در صورت مشاهده تأثير مثبت، از مكمل ياري كلسيم به عنوان روشي كمكي و ارزان براي بهبود پروفايل ليپيدي به زنان مبتلا اضافه وزن يا چاقي پيشنهاد گردد.

 

فرضيات:

– مكمل ياري كلسيم بر “كلسترول تام” سرم زنان مبتلا به اضافه وزن يا چاقي تأثير دارد.

– مكمل ياري كلسيم بر” کلسترول  “LDLسرم زنان مبتلا به اضافه وزن يا چاقي تأثير دارد.

– مكمل ياري كلسيم بر” کلسترول  “HDLسرم زنان مبتلا به اضافه وزن يا چاقي تأثير دارد.

– مكمل ياري كلسيم بر “کلسترول  “VLDLسرم زنان مبتلا به اضافه وزن يا چاقي تأثير دارد.

– مكمل ياري كلسيم بر “تري گليسريد” سرم زنان مبتلا به اضافه وزن يا چاقي تأثير دارد.

– مكمل ياري كلسيم بر” “ApoAIسرم زنان مبتلا به اضافه وزن يا چاقي تأثير دارد.

– مكمل ياري كلسيم بر” “Apo-Bسرم زنان مبتلا به اضافه وزن يا چاقي تأثير دارد.

– مكمل ياري كلسيم بر “نسبت كلسترول  “LDL/HDLسرم زنان مبتلا به اضافه وزن يا چاقي تأثير دارد.

– مكمل ياري كلسيم بر “نسبت  “ApoAI/ApoB سرم زنان مبتلا به اضافه وزن يا چاقي تأثير دارد.

– مكمل ياري كلسيم بر “وزن ” زنان مبتلا به اضافه وزن يا چاقي تأثير دارد.

– مكمل ياري كلسيم بر “چربي زير پوستي” زنان مبتلا به اضافه وزن يا چاقي تأثير دارد.

– مكمل ياري كلسيم بر” “BMIزنان مبتلا به اضافه وزن يا چاقي تأثير دارد.

 

 

جدول متغيرها:

 

متغير­مستقلوابستهكميكيفيتعريف عمليمقياس
پيوستهگسستهاسميرتبه‌اي
سن**با پرسش برمبناي تاريخ تولد افراد شركت‌كننده محاسبه خواهد شد.نسبتي
وزن**با استفاده از ترازوي ديجيتال جرم فرد موردنظر برحسب كيلوگرم تا 2 رقم اعشار ثبت مي‎شود.نسبتي
قد**با مترسنج نواري بر حسب سانتي‌متر تا 2 رقم اعشار ثبت مي‎شود.نسبتي
BMI**از محاسبه نسبت وزن بر مجذور قد (kg/m2) به دست آورده خواهد شد.نسبتي
TSF**با استفاده از دستگاه كاليپر برحسب ميلي‌متر از ميانه بازوي فرد اندازه‌گيري مي‎شود.نسبتي
كلسترول تام**با استفاده از كيت آزمايشگاه بر حسب ميلي‌گرم درصد اندازه گيري مي‎شود.نسبتي
تري گليسريد**با استفاده از كيت آزمايشگاهي بر حسب ميلي‌گرم درصد اندازه‌گيري مي‎شود.نسبتي
كلسترول LDL**با استفاده از كيت آزمايشگاهي بر حسب ميلي‌گرم درصد اندازه‌گيري مي‎شود.نسبتي
كلسترول HDL**با استفاده از كيت آزمايشگاهي بر حسب ميلي‌گرم درصد اندازه‌گيري مي‎شود.نسبتي
كلسترول VLDL**با استفاده از كيت آزمايشگاهي بر حسب ميلي‌گرم درصد اندازه‌گيري مي‎شود.نسبتي
Apo- A- I**با استفاده از كيت آزمايشگاهي بر حسب ميلي‌گرم درصد اندازه‌گيري مي‎شود.نسبتي
Apo- B**با استفاده از كيت آزمايشگاهي بر حسب ميلي‌گرم درصد اندازه‌گيري مي‎شود.نسبتي
HDL / LDL**از نسبت دو متغير به دست آمده محاسبه مي‎شود.نسبتي
Apo-A-I/Apo-B**از نسبت دو متغير به دست آمده محاسبه مي‎شود.نسبتي
مكمل كلسيم**مكمل كربنات كلسيم حاوي يك گرم كلسيم عنصري يا دارونما.اسمي

 

 

فصل اول

«کلیات»

 

 مقدمه‏اي بر كلسيم:

كلسيم از فراوان‏ترين املاح موجود در بدن است، به طوري كه حدود 2-5/1 درصد وزن بدن و 39% املاح بدن را تشكيل مي‏دهد. حدود 99% كلسيم در استخوان‏ها و دندان وجود دارد. كلسيم دندان‏ها قابل به حركت در آمدن و برگشت به خون نيست. اسكلت بافت ديناميكي است كه در صورت نياز سبب برگشت كلسيم و املاح ديگر به خون و مايعات خارج سلولي مي‏گردد. به هر حال بعد از بزرگسالي احتباس كلسيم دريافت  شده از طريق غذا و مكمل‏ها توسط استخوان محدود مي‏شود مگر آنكه كلسيم همراه با ويتامين     Dيا يك داروي محافظت كننده استخوان مصرف گردد.

1% باقيمانده كلسيم در خون و مايعات خارج سلولي و در داخل سلول بافت‏ها وجود دارد كه سبب تنظيم بسياري از عملكردهاي متابوليكي مهم مي‏گردد. كلسيم سرم در دامنه باريكي بين  8/8 تا 8/10ميلي‏گرم در دسي ليتر تنظيم مي‏شود كه از اين مقدار غلظت كلسيم يونيزه 2/5 – 4/4 میلی گرم در دسي ليتر است و اين تعادل بين كلسيم استخوان و خون بيشتر از همه مديون هورمون  PTHاست (36).

 

 نياز (DRI)و مسموميت:

AIو  ULكلسيم توسط كميته غذا و تغذيه براساس برآورد نيازمندی هاي بزرگسالان در جدول1-1 آمده است.

دريافت  خيلي زياد كلسيم (براي مثال 2000 میلی گرم يا بيشتر در روز) به خصوص همراه با ميزان بالاي ويتامين D (مثل مصرف زياد مكمل‏هاي توأم كلسيم و ويتامين D) از علل اصلي هيپركلسمي است. اين مسموميت ممكن است منجر به افزايش كلسيفيه شدن بافت‏هاي نرم به خصوص كليه گردد كه مي‏تواند خطرناك باشد.

يبوست از دیگر عوارض جانبي دريافت  كلسيم اضافي است، امّا اين عارضه مسمومیت محسوب نمي‏شود (36).

 

مهمترين عملكردهاي كلسيم:

كلسيم كافي غذايي براي كسب مناسب حجم و تراكم استخوان در سال‏هاي قبل از بلوغ و نوجواني و همچنين در سال‏هاي بعد براي پيشگيري از پوكي استخوان مورد نياز است. كلسيم بر پايداري غشاء و انتقال غشاءهاي سلولي، عبور يون‏ها از غشای اندامک‏هاي سلولي، آزاد شدن ناقل‏هاي عصبي در سيناپس، عملكرد هورمون‏ها و آزاد شدن و فعال شدن آنزيم‏هاي داخل و خارج سلولي تأثير دارد.

كلسيم براي انتقال عصبي و تنظيم عملكرد عضله قلب ضروري است. تعادل مناسب يون‏هاي كلسيم، سديم، پتاسيم و منيزيم سبب تأمين كشش عضلات و كنترل تحريك‏پذيري عصبي مي‏شوند. علاوه بر اين يون‏هاي كلسيم نقش حياتي در انقباض عضلات صاف دارند.

كلسيم يونيزه با تحريك ترشح ترومبوپلاستين از پلاكت‏هاي خون تشكيل لخته خون را شروع مي‏كند. همچنين، يون‏هاي كلسيم كوفاكتور بسياري از واكنش‏هاي آنزيمي مانند تبديل پروترومبين به ترومبين مي‏باشند كه به پليمريزاسيون فيبرينوژن به فيبرين و مرحله‏هايي در تشكيل لخته‏هاي خون كمك مي‏كند (36).

منابع غذايي و دريافت:

علاوه بر لبنيات كه غني‏ترين منابع را تشكيل مي‏دهند، سبزيجات سبز تيره برگي شكل مثل كلم، برگ‏هاي سبز شلغم، برگ‏هاي سبز خردل، بروكلي، استخوان‏هاي ريز ساردين و ماهي آزاد كنسرو شده و صدف منابع خوب كلسيم هستند. همچنين لوبياي سويا حاوي مقدار زيادي كلسيم است.

از مكمل كلسيم براي افزايش دريافت  كلسيم استفاده مي‏شود كه معمول‏ترين شكل آن كربنات كلسيم است. نوع ديگر آن سيترات كلسيم است كه در مقايسه با كربنات كلسيم حاوي مقدار كمتري كلسيم است امّا محلول‏تر مي‏باشد و به اين جهت براي بيماران مبتلا به آكلريدري مناسب است. جذب كلسيم با وعده‏هاي غذايي كه موجب محلوليت بيشتر يون‏هاي كلسيم در معده مي‏شود، افزايش مي‏يابد.

براساس بررسي مداوم دريافت هاي غذايي افراد در آمريكا، عمده‏ترين منبع كلسيم در رژيم غذايي شير، پنير، نان، بستني و ماست منجمد همراه با كيك‏ها، شيريني و دونات‏ها است (36). در ايران نيز گزارش ملي سال  81- 1379 (35) نشان مي‏دهد كه ميانگين دريافت  كلسيم در كشور594 میلی گرم است اين در حالي است كه ميانگين نياز 1036 میلی گرم بوده و به اين ترتيب دريافت  كلسيم در ايران زير 70% نياز است. همچنين در اين طرح نشان داده شد كه بيشترين دريافت  كلسيم در ايران از گروه نان و غلات (9/33%) و عمدتا نان (6/30%) مي‏باشد، اين در حالي است كه لبنيات 5/32% دريافت  كلسيم مردم را تشكيل داده و عمده‏ترين تشكيل دهنده اين درصد را ماست با 4/16% تشكيل مي‏دهد.

همچنين گزارشات به دست آمده از مطالعه قند و ليپيد تهران نشان مي‏دهد كه در تمام گروه‏هاي سني و جنسي تهراني. دريافت  كلسيم از800 میلی گرم تجاوز نكرده است(37).

 

ارتباط دريافت  پائين كلسيم با بيماري‏هاي مزمن:

دريافت  پايين كلسيم ممكن است عامل مهمي در ابتلاء به بسياري از بيماري‏هاي مزمن باشد كه مهمترين آنها به شرح زير است:

 

استئوپورز:

استئوپورز و توده پائين استخواني يك تهديد جدي عليه سلامتي مي‏باشد. تغذيه صحيح نقش اساسي در پيشگيري و درمان آن داشته و از بين عوامل تأثيرگذار تغذيه‏اي، ريز مغذي‏هاي كلسيم و ويتامين  Dپر اهميت‏ترين عوامل هستند. كلسيم اثر مثبتي بر توده استخواني در تمام سنين دارد گرچه نتايج مطالعات هميشه ثابت نبوده است (38). در شرايطي كه نياز كلسيم به هر دليلي با رژيم تأمين نمي‏شود نياز مكمل كلسيم و ويتامين  Dوجود دارد (39). به هر حال تأمين نيازهاي كلسيم به خصوص در زمان پيك توده استخوان با هدف پيشگيري در سنين بالاتر از اهميت زيادي برخوردار است (40).

 

فشارخون بالا:

شواهدي وجود دارد كه نشان مي‏دهد بين دريافت  كلسيم و فشارخون بالا ارتباط معكوسي وجود دارد تا جايي كه پيشنهاد شده است علاوه بر محدوديت متوسط سديم (6-4 گرم در روز) بايد مكمل كلسيم نيز تجويز شود يا حداقل بايد از كفايت دريافت  كلسيم بيمار مطمئن شد (41). فشارخون بالا مي‏تواند از دست دهي كلسيم ادراري را افزايش دهد كه اين مسئله نه تنها نياز كلسيمي فرد را بالا مي‏برد و احتمال كاهش توده استخوان را افزايش مي‏دهد، بلكه موجب مستعد شدن بيمار در ابتلاء به سنگ‏هاي كليوي نيز مي‏گردد (42). افزودن بر آن گزارشاتي در مورد ارتباط فشارخون زنان باردار با مكمل ياري  كلسيم وجود دارد. متاآناليز  10كارآزمايي باليني كنترل شده تصادفي نشان داده است كه در جوامع با دريافت  پائين كلسيم، مكمل ياري كلسيم موجب  68% كاهش در بروز پره اكلامپسي خواهد شد(43)، به علاوه تحقيقات انجام شده روي مدل‏هاي حيواني (44) و مدل‏هاي انساني (45) مادراني كه در دوره بارداري دريافت  كلسيم پائيني داشته‏اند نشان داده است فشارخون فرزندان در سال‏هاي بعد به شكل معني‏داري بالاتر از فرزندان متولد شده از مادران با دريافت  كلسيم بالاتر است.

 

سنگ كليه:

سنگ‏هاي كليوي به دليل شيوع بالا (بيش از  15% جامعه (46)) و هزينه‏هاي فردي و ملي آن، يك مشكل سلامتي عظيم محسوب مي‏شود. به همين دليل گرچه عمل‏هاي جراحي موفقي براي درمان آن شناخته شده امّا از اهميت پيشگيري آن كاسته نشده است (47) مطالعات زيادي روي اثر كلسيم رژيمي و مكمل كلسيم بر روي سنگ‏هاي كليوي انجام شده و نتايج به دست آمده دال بر آن است كه اين ماده مغذي اثر مفيدي سنگ‏هاي كليوي كلسيمي دارد(48).

به هر حال دريافت  كافي كلسيم در افرادي كه سابقه سنگ‏سازي داشته‏اند از اهميت بيشتري برخوردار بوده و اين افراد بيشتر بايد براي پيشگيري از تشكيل مجدد سنگ مراقب مصرف كافي كلسيم خود باشند(49).

 

سرطان:

دريافت  كلسيم با بروز بعضي سرطان‏ها ارتباط دارد. مطالعات نشان داده‏اند كه كلسيم اثر پيشگيري كننده بر آدنوم‏ها و كارسينوم‏هاي كولون-ركتوم دارد(50). مرور داده‏هاي مطالعات گوناگون نشان داده است كه ارتباط مستقيمي بين مصرف شير، مواد لبني و كلسيم با سرطان پروستات وجود دارد. مطالعات تجربي نيز تاكنون نشان داده‏اند كه مصرف اين مواد موجب افزايش تجمعی بروز سرطان پروستات، پيشرفت و ماندگاري آن مي‏شوند(51). گرچه بعضي محققين معتقدند هنوز روش‏هاي پيشرفته‏اي براي اندازه‏گيري و تعيين مؤثر يا غير مؤثر بودن كلسيم و ويتامين  Dوجود ندارد و احتمال خطا در مطالعات قبلي زياد بوده و لازم است مطالعات بیشتری انجام شود تا بتوان نظر قطعي‏تري داد(52).

نشان داده شده كه بعضي مواد لبني مثل شير كامل، خيلي از پنيرها كه حاوي مقادير نسبتا بالايي چربي اشباع شده هستند اثر افزايش دهنده بر احتمال ابتلاء به سرطان سينه دارند. از آنجايي كه احتمال مي‏رفت علت اين ارتباط وجود مواد آفت كش كه تاثیرات سرطانزایی دارند و فاكتورهاي رشد مثل فاكتور رشد شبه انسولين  Iكه رشد سلول‏هاي سرطاني سينه را افزايش مي‏دهند باشد، مطالعاتي با اين فرضيه كه كلسيم و ويتامين  Dموجود در مواد لبني موجب كاهش خطر ابتلاء به سرطان سينه است شكل گرفت و در مطالعه‏اي مروري با كنار هم گذاشتن مطالعات مختلف نشان داده شد كه بيشتر مطالعات اين اثر را تأييد نمي‏كند و احتمالا مطالعاتي كه اثر مثبت نشان داده‏اند خطا در اندازه‏گيري‏ها داشته‏اند. مطالعات اپيدميولوژيك وجود ارتباط قوي بين مصرف شير يا ديگر لبنيات و خطر سرطان سينه را تایید نمي‏كنند(53).

علاوه بر موارد ذكر شده، براساس فرضيه‏هاي رايج كلسيم بر روي اضافه وزن، چاقي و هيپرليپيدمي نيز اثرات مفيد دارد، امّا مطالعات در مورد آنها همچنان ادامه داشته و نتايج قطعي گرفته نشده است.

 

ليپيدهاي خون:

تري آسيل گليسرول‏ها (تري گليسريدها):

تري آسيل گليسرول‏ها استرهاي گليسرول و اسيدهاي چرب بوده و شكل ذخيره‏اي اسيدهاي چرب بدن را تشكيل مي‏دهند. در چربي‏هاي طبيعي كمتر ديده مي‏شود كه تنها يك نوع اسيدچرب هر سه عامل الكلي گليسرول را استري كرده باشد و بيشتر چربي‏هاي طبيعي مخلوطي از آسيل گليسرول‏هاي مختلف مي‏باشند (54) در جدول 2-1 معيارهاي تشخيص و وضعيت ليپيدها، ليپوپروتئين‏ها و آپوليپوپروتئين‏ها آمده است. در مورد HDL، عدد كمتر از  40نشان دهنده عامل خطر بيماري‏هاي قلبي – عروقي و مقادير برابر و بالاتر از  60به عنوان عامل حمايتي از اين بيماري‏ها محسوب مي‏شود(55).

 

كلسترول:

كلسترول از مشتقات هسته استروئيدي بوده و در تمام سلول‏هاي بدن و به ويژه در بافت‏هاي عصبي يافت مي‏شود، از تركيبات اصلي سازنده غشاء سلولي و نيز تركيبي در ليپوپروتئين‏هاي موجود در خون مي‏باشد. عامل هيدروكسيل كلسترول با يك اسيد چرب، استر كلسترول توليد كرده و اين ماده در چربي‏هاي حيواني به مقادير قابل توجهي وجود دارد امّا روغن‏هاي گياهي فاقد آن مي‏باشند(54).

ارتباط مستقيمي بين كلسترول تام و بيماري‏هاي قلب و عروق وجود دارد. اندازه‏گيري كلسترول تام شامل همه بخش‏هاي ليپوپروتئين مي‏شود.  70-60 % كلسترول تام به 30-20% LDL، به  HDL             و 15-10% به  VLDL مربوط مي‏شود(55).

 

ليپوپروتئين‏ها:

اصولا ليپوپروتئين‏هاي پلاسما تمام كلسترول و چربي‏هاي استريفيه موجود در خون را منتقل مي‏كنند. براساس اندازه ذره، تركيب شيميايي، خصوصيات فيزيكی- شيميايي و قابليت شناور شدن و حركت الكتروفورزي، چهار نوع ليپوپروتئين اصلي (شيلوميكرون،  VLDLيا ليپوپروتئين با وزن مخصوص خيلي كم، LDL یا ليپوپروتئين با وزن مخصوص كم، HDL يا ليپوپروتئين با وزن مخصوص زياد) و چند نوع ليپوپروتئين ديگر كه از لحاظ مقدار ناچيز هستند (ليپوپروتئين‏هاي با وزن مخصوص متوسط يا IDL و ليپوپروتئين  aيا  LPa) شناخته شده‏اند(56). چهار گروه اصلي ليپوپروتئين شناسايي شده، داراي اثرات و ويژگي‏هاي فيزيولوژي بوده و از نظر تشخيص حالات مرضي نيز حائز اهميت هستند. اين چهار گروه عبارتند از:

1- شيلوميكرون‏ها كه سبك‏ترين ليپوپروتئين‏ها بوده و منشاء آنها چربي‏ها و به ويژه تري آسيل گليسرول‏هايي هستند كه در روده جذب شده‏اند. شيلوميكرون‏ها حاوي مقادير بسيار اندكي پروتئين مي‏باشند.

2- VLDL كه در كبد ساخته مي‏شوند و عمل آن انتقال تري آسيل گليسرول‏هاي توليد شده در كبد به ساير اعضاي بدن مي‏باشد.

3- LDL كه محصول آخر متابوليسم  VLDLمي‏باشد.

4- HDL كه در واكنش‏هاي متابوليسمي شيلوميكرون‏ها،  VLDLو نيز در متابوليسم كلسترول شركت دارد(54).

.

.

.

جهت دریافت و خرید متن کامل پایان نامه و تحقیق و مقاله مربوطه بر روی گزینه پرداخت مستقیم که در بالای صفحه قرار دارد کلیک نمایید و پس از وارد کردن مشخصات خود به درگاه بانک متصل شده که از طریق کلیه کارت هایی عضو شتاب قابل پرداخت می باشید و بلافاصله بعد از پرداخت انلاین به صورت خودکار لینک دانلود مربوطه فعال گردیده که قادر به دانلود فایل کامل ان می باشید.

دیدگاهها

هیچ دیدگاهی برای این محصول نوشته نشده است.

اولین نفری باشید که دیدگاهی را ارسال می کنید برای “دانلود پایان نامه ارشد : بررسي تأثير مكمل ياري كلسيم بر پروفايل ليپيدي زنان مبتلا به اضافه وزن يا چاقي”

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *